جستار؛ سعید دهقان

وقتی نگاهی به تاریخ هیپ‌هاپ جهان می‌کنیم، ستاره‌های این سبک فقط محدود به خواننده‌های اون نمی‌شن و بخش قابل توجهی از این ستاره‌ها رو تهیه‌کننده‌ها و مهندس‌های صدا تشکیل می‌دن. تهیه‌کننده‌هایی که نقش خیلی مهمی در ستاره شدن خواننده‌ها دارند. دی‌جی پریمیر، یانگ گورو، پیت راک، جی‌دیلا و … . موسیقی هیپ‌هاپ فارسی هم با وجود سن پایینش نسبت به هیپ‌هاپ دیگر کشور‌های دنیا، از این قاعده مستثنی نیست. سعید دهقان، تهیه‌کننده جوان موسیقی الکترونیک و هیپ‌هاپ که بار‌ها، آثار و اسمش رو در کنار نام هنرمندانی مثل قاف، صفیر، داریوش، آیین، بامداد و … دیده و شنیده‌ایم، یکی از همین افراد است. سعید دهقان، متولد اردیبهشت ۱۳۷۲ ، دانشجوی اخراجی رشته حسابداری است که علاقه‌اش به موسیقی الکترونیک و تولید صدا را از حدود شش سال پیش به صورت جدی‌تر دنبال کرد. سعید، در چند مجموعه و تک‌آهنگ به عنوان تهیه‌کننده، آهنگساز و مهندس صدا حضور داشته است و  در حال حاضر به طور رسمی با تشکل چریک همکاری می‌کنه.

به نظر من، استفاده از صدا‌های ممتد که توسط سینتی‌سایزر( سخت‌افزار یا نرم‌افزار شبیه‌سازی شده) تولید شده، برنامه‌ریزی متفاوت و کمی پیچیده درام و ویرایش‌ها و تنوع‌های کوچک ولی بی‌شمار هماهنگ با خواننده در طول آهنگ از ویژگی‌های اصلی و بارز آثار سعید دهقان است. امروز قصد دارم گفتگوی کوتاهی که چند وقت پیش با سعید راجع به خودش، کار‌هاش و تجربه‌هاش داشتم رو با شما به اشتراک بزارم.

کمی از جزییات کار‌ها و مسولیت‌های خودت به عنوان تهیه‌کننده در آثاری که تا به امروز منتشر شده، برامون بگو.
من عقیده‌ام بر اینه که بیت و تنظیم آهنگ بخشی از توانایی‌های یک تهیه‌کننده‌ی موسیقی می‌تونه باشه و بخش دیگر توانایی‌ها هم‌فکری با خواننده برای انتخاب موضوع و  نگاهی که خواننده به موضوع داره، جریان خوندن خواننده نسبت به چینش ضرب‌های آهنگ، به موقع تغییر دادن  ملودی‌ها و هماهنگ بودن احساس اجرا با بیت باشه.

من دو تا از آثار تو رو خیلی دوست دارم. یکی تک‌آهنگ “یکی مثل ما” از امید صفیر و دیگری مجموعه کوتاه «نوار» از آیین. به همین خاطر می‌خوام که بحث رو روی این دو اثر ادامه بدیم. یکم راجع به آهنگ «یکی مثل ما» و نحوه تولیدش برامون بگو. ایده اولیه و بیت چگونه شکل گرفت؟
موضوع آهنگ رو امید با من مطرح کرد. ایده در واقع یک داستان 5 قسمتی بود که هر قسمتش یه قصه‌ی جداگونه داشت. ممکن بود ما به جای شخصیت‌های اصلی هر کدوم از قصه‌ها باشیم. من بیت رو ساختم و به امید دادم. در‌نهایت با هم‌فکری تونستیم کار رو در بیاریم.من تو ساخت بیت به دلیل اینکه زمانش یه مقدار زیاد بود، بهتر بود کار رو تا حدودی از یکنواختی در بیارم تا گوش مخاطب خسته نشه و چون هر قسمت از شعر امید یه قصه‌ی جدید نسبت به قسمت های دیگه ی شعرش بود، من سعی کردم تو هر ورس یه کار جدید کرده باشم. این آهنگ خیلی بازتاب خوبی برای ما داشت و انگیزه‌ای شد برای تولید آهنگ های بهتر.

جزیی‌تر بشیم. می‌خوام بدونم میکس برای تو و در آثار تو از کجا شروع می‌شه؟
موقع ساخت بیت یک‌سری ایده برای میکس به ذهنم می‌رسه که اکثراً یادداشت می کنم و تو مرحله ی میکس عملی می کنم.من خودم به این قضیه عادت دارم که بیشتر کار‌های بیت رو در مرحله‌ی میکس انجام بدم. به این صورت که وقتی می‌ریم برای ضبط، بیتی که روش خونده میشه شاید فقط ۳۰ درصد از چیزی باشه که پخش می‌شه.

در مرحله میکس، معمولا با چه صدایی شروع می کنی؟ و چه پردازش هایی روش انجام می‌دی؟
اولین کاری که در میکس انجام می‌دم اینه که همه‌ی لاین‌ها رو مطابق سلیقه‌ام اکولایز می‌کنم طوری‌که تداخل فرکانس بین صداها گوش رو اذیت نکنه و همه ی صداها کامل شنیده بشن. بعد هم صداها رو کمپرس می کنم که ترکیب خوبی بین فرکانس ها برقرار باشه. من واسه میکس اولین موردی که باهاش شروع می‌کنم صدای خواننده است.در آهنگ یکی مثل ما بیت یه لوپ ساده بود که بعد از ضبط نهایی موقع میکس، بیت رو کلاً عوض کردم. هم درام و هم ملودی‌ها.

عاشقالدونی

vocal-eq

حدس می‌زنم که میکس صدای امید یکم چالش برانگیز باشه. روند میکس وکال توی این کار چگونه بود؟
دقیقاً همینطوره. صدای امید خیلی فراز و نشیب داره ولی چون با امید تو پروژه‌های زیادی همکاری داشتم تقریباً قلق صدای امید رو به‌دست آوردم. به نظر من صدای خواننده در هیپ‌هاپ باید جوری میکس بشه که در‌نهایت به یه صدای گرم و دل‌نشین تبدیل شه. چون امید موقع ادای کلمات خیلی محکم این کار رو می‌کنه یک‌سری از حروف مثل س،ش،خ،چ و ز ممکنه گوش رو اذیت کنه.این موضوع باید در میکس به کمک DeEsser بر‌طرف شه.

زنجیره‌ی افکت‌های استفاده شده روی وکال آهنگ «یکی مثل ما» از امید صفیر :

  • Izotope Ozone EQ
  • Waves CLA-2A
  • Waves RCompressor
  • Waves DeEsser
  • Izotope Ozone Reverb
  • Waves L2

از نگاه تو چی باعث می‌شه که میکس یک کار تموم شده تلقی بشه؟
به نظر من چیزی که می‌تونه در بسته‌شدن میکس موثر باشه اینه که وقتی حس می‌کنیم یه پروژه تموم شده ،چند روز اون کارو گوش ندیم. چون وقتی مدام رو یه آهنگ کار می‌کنیم گوشمون به خوبی نمی‌تونه اون کار رو آنالیز کنه. برای همین یه چند روز وقفه می تونه تاثیر خوبی روی کیفیت بزاره. به نظر من میکس یه کار زمانی تموم می‌شه که هیچ صدایی در کار تو ذوق شنونده نزنه و گوش خراش نباشه. یه اثر وقتی از مرحله ی میکس وارد مرحله‌ی مستر می‌شه که همه‌ی لاین‌ها به درستی آنالیز و افکت گذاری بشن که ما صدای کاملاً تمیز و شفافی رو داشته باشیم. headroom نکته ایه که تو میکس باید رعایت بشه. یعنی gain کار بین -6db  تا -3db  باشه تا تو مرحله‌ی مستر دستمون بیش‌تر باز باشه.

مجموعه “نوار” از آیین در واقع یک کار گروهی بود که تو هم عضوش بودی. یکم راجع به اون مجموعه و تجربه‌هات به عنوان تهیه‌کننده در یک پروژه گروهی که فکر کنم اولین کار گروهی تو و تشکل چریک بود، بگو.
اون پروژه تجربه‌ی جالبی بود چون در یه مدت زمان کوتاه کاملش کردیم و فکر کنم تا حدودی مورد استقبال قرار گرفت. حس خوبی بود چون تازه شروع به کار کرده بودیم و شوق زیادی واسه بستن اون آلبوم داشتیم.

هیپ‌هاپ و موسیقی الکترونیک ایران برای تهیه‌کنندگان تا حد خیلی زیادی موسیقی و هنر تجربی محسوب می‌شه و تجربه نقش مهمی در پیشرفت هنرمند‌های این دو سبک داره. آیا تو در کنار این تجربه منابع دیگه‌ای برای یادگیری موارد جدیدتر داشتی؟
من حس می‌کنم جذابیت این کار به همون تجربی بودنشه و چیزی اندازه‌ی تجربه نمی‌تونه در این مسیر به پیشرفت کمک کنه. دیدن ویدیوهای آموزشی یوتیوب هم تا حدودی می‌تونه موثر باشه. من خودم سری ویدیو‌های مسترینگ با ایزوتوپ اوزون و وبینار میکس وکال با پلاگین‌های ویوز رو پیشنهاد می‌کنم.

مطالب دیگر

20 دیدگاه

  1. بنظرم جالب تر میشد توی پرسش ها نگاهی به اینسترومنتال حیاط پشتی میشد
    توضیح روند ساخت اینسترومنتال و توضیح دربارش هم میتونه جالب باوشه ♥

  2. ممنونم از انجام دادن این کاراها و کنار گذاشتن تعصبات بیجا توسط شما استاد عزیز.

    واقعا نیاز هستش اینجور چیزا و اتفاق ها.

    از همه چیز ممنونم.

  3. مضراب جان ممنون از این گفتگو خیلی مفید و موثر بود..
    امیدوارم دوستان بتون برداشت های خوبی از این مصاحبه داشته باشن.
    موفق باشین

  4. اخ اخ کاش راجب حیاط پشتی (back yard) یه توضیح ریز میگرفتین
    اون کار خیلی تو مخیه
    از کاور بگیر تا خوده موزیک
    بهرحال عالی بود ادامه بدید❤

  5. جدا از بحث جزییات صحبت دهقان
    جُستار حرکتی بس زیبا بود
    مسلما این قسمتِ یکش بود و امیدوارم با کاردرستای دیگه هم صحبت شه

  6. اوس مضراب دمت گرم مشتی
    این حرکتی شما شروع کردی خیلی بینظیره و به اونایی که علاقه دارن و میخوان تو این راه پیشرفت کنن خیلی کمک میکنه
    کارتون بیسته

  7. سلام عالی بود اگه میشه درباره زندگی مهدیار هم یک جستار بزارین کن مثل همین دقیق عالی باشه خیلی ممنون

  8. دسته گلت درد نکنه اره میدونم یک بار جی جی اضحار نظر کرد دربارش رفت زیر پستش مادرشو شوهر داد D: واقعا سایتتون عالی و با مدرک حرف میزنه نه مثل سایتای دیگه دمت گرم زنده باشی

  9. سلام دوباره من اومدم D: ببخشید اگه هم میشه یک جستار عالی مثه همین درباره اعضای ملتفت بزارید چون جاهای دیگه اطلاعات دقیقی دربارشون ندادن اگه میشه بزارین دسته شما در نکنه شرمنده زیاد مزاحم میشم D:

  10. سلامی دوباره دوست D: ببخشید زیاد مزاحم میشم اگه میشه این کامنتو قرار ندین این یه گله ای که من از شما دارم خودایی هیچکسو بهرام ول کردین بعد میرین با یاس عکس میندازین خودایی اینو شما خودت بهتر از من میدونی که تهم سینا ساعی به قول معروف خالتوری بیش نیستن کل اهنگای این دوتا یا گنگه یا درباره اونی که ولش کرده یا درباره دافاشه ولی یه نگا به کارای بهرام هیچکس بنداز بهرام بد بخت که به دلایلی سکوت کرد سروش هم که پول نداره بره استدیو بعد شانس ما این یاس که اصلا بلد نبود رپ کنه میاد دیسش میده شما حتما اهنگ کمک رو گوش دادین و بعد پیشرو هیچکس ول میکنه بعد هیچکس مجبور میشه بره کویت بعد این دیسش میکنه بعد این حصین مشدی نمک به حروم که طرف هرجا که پول باشه هست مثل اتفاق اخیر با لیتو خلسه بعد سروش رو دیس میده یاس هم مثل همه اینا که هیچی حالیش نیست سروش بد بخنت دیس میده حالا خدایی انسافه که جای همایت از سروش بهرام برین با اینا عکس بندازینو حمایت شون کنین بابا اینا هیچکدوم معنای درد رو نمیدونم یاس که بابا تاجر ثروتمند بود این تهم که بچه مایست ساعی هم بچه شمرونه حصین هم که خودت بهتر میدونی ولییییی سروش بهرام 🙁
    خب داشی دمت گرم ولی انصاف نیست با بدخواه بهرام عکس داد دمت گرم این فقط یک گله بود مرسی

  11. بازتاب: گاه به گاه ۱ -

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.